Ozmoz
Suyun Difüzyonu, Çözelti Ortamları, Turgor ve Emme Kuvveti
? OZMOZ NEDİR?
Ozmozun Tanımı
Suyun yarı geçirgen zardan
çok olduğu yer → az olduğu yer
(az yoğun ortam → çok yoğun ortam)
? ÇÖZELTİ ORTAMLARI
Hücrenin Farklı Ortamlardaki Davranışı
? Hipertonik Ortam
(Çok yoğun — ör: tuzlu su)
Ortam hücreden daha yoğun
Su hücreden dışarı çıkar
Hücre büzülür ?
? İzotonik Ortam
(Eş yoğun — ör: serum fizyolojik)
Hücre ile ortam aynı yoğunlukta
Net su geçişi yoktur
Hücre normal kalır ⚖️
? Hipotonik Ortam
(Az yoğun — ör: saf su)
Ortam hücreden daha az yoğun
Su hücrenin içine girer
Hücre şişer ?
? TURGOR VE HEMOLİZ
? Turgor Basıncı
Hücre saf suda çok şişerse zarına basınç yapar. Bitkilerin dik durmasını sağlar. Hücre duvarı sayesinde bitkiler patlamaz.
? Hemoliz
Hayvan hücresi çok su alıp patlarsa bu olay gerçekleşir. Hücre duvarı olan bitkiler hemoliz olmaz.
? OSMOTİK BASINÇ — EMME KUVVETİ İLİŞKİSİ
Hücrenin su alma isteği. Yoğunlukla doğru orantılı.
İçerideki suyun zara yaptığı basınç.
? Emme Kuvveti Formülü
Emme Kuvveti = Osmotik Basınç − Turgor Basıncı
? Kritik Soru Tipi:
“Hücre su aldıkça ne olur?” → OB azalır, TB artar, EK azalır. İzotonik ortamda EK = 0 olur (net su geçişi durur).
? Aklında Bulunsun:
OB ve TB ters orantılıdır. Hücre su aldıkça OB ↓ TB ↑ → EK ↓. Hücre su kaybettikçe OB ↑ TB ↓ → EK ↑.